"La Naval. Erraldoien harrobia"

La Naval. Erraldoien harrobia Bizkaiko industria-historiako etapa esanguratsuenetako bat berreskuratzen duen erakusketa da, Sestaoko ontziolari forma eman zioten ontzien, aurrerapen teknologikoen, ofizioen eta pertsonen bidez. Erakusketak Knutsen OAS España eta Laboral Kutxaren babesa du, eta Evizaldek lagatako ontzi-modeloak ditu, argazki historikoak, planoak, aireko irudiak eta dokumentazioarekin batera. Material horiek ontziolaren bilakaera ezagutzeko aukera ematen dute, bai haren eraikuntza handietara, bai haiek posible egin zituzten pertsonengana hurbilduz. Ontzi-modeloek, argazki historikoek, planoek, aireko irudiek eta dokumentazioak ontziolaren bilakaera ezagutzeko aukera ematen dute, bai haren eraikuntza handietara, bai horiek posible egin zituzten pertsonengana hurbilduz. Denbora-lerro handi batek aurrekariak testuinguruan kokatzen ditu eta ontziolaren bilakaera historikoa ulertzeko aukera ematen du; erakusketaren ardatz nagusiak, berriz, 1960ko hamarkadatik jarduera amaitu zen arteko aldia du ardatz. Erakusketak La Navalek gero eta lehiakorragoa zen nazioarteko testuinguru batera egokitzeko izan zuen gaitasuna erakusten du: petrolio-ontzi eta merkataritza-ontzi handien eraikuntzatik hasi eta anezka-ontziak, metano-ontziak, neurri handiko dragak, belaunaldi berriko ferryak, kable-ontziak eta konplexutasun teknologiko handiko bestelako ontziak garatu arte. Ibilbidea Sestaoko industria-konplexu handiaren eskala ulertzeko aukera ematen duten aireko irudi sorta batekin hasten da. Harmaila, dike, ekipamendu-kai, tailer eta bulegoz osatutako azpiegitura handia zen. Sare horren barruan, Bulego Teknikoa ezagutzaren gune nagusietako bat zen. Bertan, ingeniaritza-, delineazio- eta diseinu-taldeek armadore bakoitzaren beharrak milaka plano, kalkulu eta zehaztapen tekniko bihurtzen zituzten. Han hasten ziren ideiak ontzi bihurtzen. Hala ere, La Naval. Erraldoien harrobia ez da ontziei buruzko erakusketa bat soilik. Batez ere, ontzi horiek posible egin zituzten pertsonei egindako omenaldia da. Ontzi bakoitza askotariko ofizio eta espezialitatetako profesionalen lan koordinatuaren emaitza zen, eta horri enpresa laguntzaile ugariren ekarpena gehitzen zitzaion. Jarduera handieneko garaietan, 4.000 pertsona baino gehiago aritu ziren zuzenean lanean La Navalen, eta horiei enpresa laguntzaileekin, tailerrekin eta kontratekin lotutako beste pertsona asko gehitu behar zitzaizkien. Ontziolaren jardunak Sestaoko, Barakaldoko eta Ezkerraldeko zati handi bateko eguneroko bizimoduaren erritmoa markatzen zuen. Ofizioen ikaskuntzak, belaunaldien arteko ezagutzaren transmisioak, lankidetasunak eta ondo egindako lanarekiko harrotasunak identitate eta kultura propioak eratu zituzten. Hortik sortzen da erakusketaren ideia nagusietako bat: ontzi bakoitza lan kolektibo bat zen, milaka pertsonaren ezagutza, zehaztasuna, antolakuntza eta esperientzia batuz egindakoa. Eraikuntza bakoitzaren mugarri nagusietako bat uretaratzea zen, langileak, haien familiak eta ontziolaren inguruko pertsona ugari biltzen zituen ospakizun publiko eta jai-girokoa. Une tekniko erabakigarri bat esperientzia kolektibo bihurtzen zen horrela.