Olentzero 2026: nor da eta non ikusi Euskadin

Nor da Olentzero

Olentzero mendian bizi den ikazkin bat da —tradizioak Aralarko mendilerroan kokatzen du— eta Gabon gauean herrietara jaisten da jaiotza iragartzera eta opariak banatzera. Gizon sendo gisa irudikatzen da, aurpegia ikatzez zikinduta, txapela buruan eta pipa eskuan. Bere laguntzaileak Galtzagorriak dira, basoko iratxoak.

Mari Domingi doa berarekin, euskal kantutegi herrikoitik berreskuratutako emakume figura bat, jantzi tradizionalarekin ateratzen dena. Gaur egungo kalejiretan beti joaten dira elkarrekin, eta leku askotan berari ematen diote haurrek gutuna.

Kanpotik bazatoz eta piezak elkartzen saiatzen ari bazara: Euskal Herriko etxe askotan Olentzerok ekartzen ditu opariak 24ko gauean, eta Errege Magoek urtarrilaren 6an etortzen jarraitzen dute. Ez da bata edo bestea. Hemengo haur dezentek bientzat jasotzen dute, eta inork ez du hori kontraesankortzat jotzen.

Kalejirak: abenduaren 23a eta 24a

Ia herri eta auzo guztiek beren kalejira egiten dute —kabalgata bat— non Olentzero eta Mari Domingi kalez kale ibiltzen diren gurdi batean, haurrez inguratuta, Olentzeroren kantak abesten diren bitartean. Kaleko ekitaldia da, doakoa eta oso familiarra.

Bi hiriburuetan, azken urteetako jarraibidea hau izan da:

• Bilbon, abenduaren 23an arratsaldez. Kabalgata Moyua plazatik Arriaga plazara ateratzen da 17:30 aldera, Carlton hoteleko balkoitik egiten den ohiko agurraren ondoren. Hurrengo egunean, Olentzerok eta Mari Domingik haurrak hartzen dituzte Arriaga antzokiaren barruan azken gutunak jasotzeko.
• Donostian, abenduaren 24an. Eguna auzoetako bisitetan banatzen da goizez, erdiguneko iritsiera bat eguerdian, gutunen jasotzea arratsaldez eta desfile handi bat gaua iristean.

Azken urteetako jarraibideak dira, ez 2026rako berretsitako ordutegiak: udalek abenduan argitaratzen dute egitaraua. Gure iturriek jaso bezain laster, ekitaldi zehatzak orri honen goialdean agertuko dira.

Aholku praktikoak

• Iritsi aurrez eta haurra besoetan edo sorbaldetan. Kalejirak nahiko gaizki ikusten dira bost urteko haur baten altueratik, eta ibilbidea bete egiten da.
• Gutuna. Zure seme-alabek gutuna emango badute, eraman etxetik idatzita. Ibilbidearen barruan ez duzu ez esku librerik ez argirik izango.
• Hotz egiten du eta azken ordukoa da. Euritako arropa: Gabon gaua da kantauriar isurialdean.
• Kantak. Kalejira guztietan abesten den Olentzeroren kanta bat dago eta zure seme-alabak ziurrenik ikastetxean ikasi du. Merezi du ezagutzea.
• Herri batean bizi bazara, joan zure herrikora. Normalean hiriburura jaistea baino plan askoz hobea da: jende gutxiago, hurbilagoa, eta haurrek beren ikaskideak aurkitzen dituzte.

Gero datorrena

Olentzerok jai aste luze bat irekitzen du: Eguberri eguna, Gabon zaharra —hainbat hiritan San Silvestre lasterketarekin—, Urte Berria eta urtarrilaren 5eko Erregeen kabalgata, neguko beste haur hitzordu handia.